Nowe prawa: od 8 marca obowiązuje specustawa nt. koronawirusa

Najważniejsze nowe prawo, jakie weszło w życie w drugim tygodniu marca dotyczy walki z epidemią koronawirusa. Rząd przyznał różnym organom dodatkowe kompetencje, żeby ułatwić walkę z rozprzestrzenianiem się COVID-19.

#częściowo weszło w sobotę, 7 marca

Tworzenie w sądach powszechnych wyspecjalizowanych wydziałów egzekucyjnych (mają rozpatrywać np. skargi na czynności komornika) nie jest już obowiązkowe. Minister sprawiedliwości będzie je tworzyć fakultatywnie, biorąc pod uwagę lokalne potrzeby i wnioski ze strony prezesów sądów. Obowiązek tworzenia tych wydziałów został wprowadzony nowelizacją ustawy o komornikach sądowych od początku tego roku. Jednak według rządu „przewidywane wcześniej obciążenie wydziałów egzekucyjnych znacząco spadło, a stan nadzoru nad egzekucją poprawił się”, więc po trzech miesiącach prawo zmieniono.

Ścieżka prac nad projektem ustawy o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw

Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (IJHARS) przejmie 1 lipca od Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów część zadań związanych z kontrolą jakości artykułów rolno-spożywczych. W związku z tą zmianą Inspektorat ma czas do 30 czerwca na przejęcie od UOKIK nieruchomości (np. laboratoria żywnościowe), wierzytelności i zobowiązań oraz danych i dokumentacji związanych z wykonywaniem nowych zadań. 

W dotychczasowych przepisach nadzór nad jakością żywności był rozbity na dwie instytucje: Inspekcję Handlową, którą kieruje prezes UOKiK oraz IJHARS podległy ministrowi rolnictwa i rozwoju wsi. Teraz żywności pilnować będzie głównie ta druga instytucja. 

Ścieżka prac nad projektem ustawy o zmianie ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz niektórych innych ustaw

#weszło w niedzielę, 8 marca

W związku z pandemią koronawirusa rząd przyjął specustawę, która m.in. przyznaje dodatkowe kompetencje różnym organom, aby ułatwić zatrzymanie rozprzestrzeniania się wirusa. Oto jej najważniejsze zapisy:

  • Premier może drogą decyzji administracyjnej wydawać, na wniosek wojewody, polecenia przedsiębiorcom (nie muszą być uzasadnione). Przedsiębiorca musi takie polecenie wykonać natychmiast. Koszty jego wykonania pokrywa budżet państwa.
  • Główny Inspektor Sanitarny może wydawać decyzje, zalecenia i wytyczne osobom prawnym i fizycznym, a w szczególności placówkom medycznym i pracodawcom. One też nie wymagają uzasadnienia i muszą być wykonywane natychmiastowo. 
  • Pracodawca może zlecić pracownikowi pracę zdalną.
  • W przypadku zamknięcia żłobków, przedszkoli i szkół, ubezpieczony pracownik, zwolniony od wykonywania pracy z powodu opieki nad dzieckiem do lat 8, otrzyma dodatkowy zasiłek. 
  • Jeśli wymaga tego sytuacja, instytucje objęte ustawą o zamówieniach publicznych mogą zamawiać towary lub usługi niezbędne do przeciwdziałania koronawirusowi z pominięciem jej przepisów.
  • Do walki z koronawirusem można zrezygnować z przestrzegania przepisów z zakresu prawa budowlanego, ochrony zabytków oraz planowania i zagospodarowania przestrzennego. 
  • Minister zdrowia może określać maksymalne ceny leków. 
  • GIS może zlecać hurtowniom farmaceutycznym, producentom czy importerom obowiązkową dystrybucję środków ochrony osobistej.
  • Minister zdrowia może zlecać podmiotom medycznym zadania. Rząd zapewnia środki na związane z nimi wydatki.

Ścieżka prac nad projektem ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych